Travma ile Çocuğunuzun Dişi Yerinden Çıkarsa Ne Yapacağınızı Biliyor musunuz?

Çocukların dişleri ile alakalı sıkça yaşanan problemlerden bir tanesi düşme sonucunda veya gelen bir travma neticesinde dişin yerinden çıkmasıdır. Bu olay diş hekimliğinde ‘avülsiyon’ olarak tanımlanır. Çoğu ebeveyn böyle bir durumda izleyecekleri yol haritasını bilmedikleri için diş kayıpları sık yaşanmaktadır. Hâlbuki gerekli müdahale yapıldığında bu dişlerin kurtarılma ihtimali %90’lara kadar çıkabilmektedir.

disin-yerinden-cikmasi
Travma ile dişin yerinden çıkması

Diş Yerinden Çıkınca Ne Yapmak Lazım


Dişin yerinden çıkması durumunda tedavinin başarısı için en önemli kriter hızlı hareket etmektir. Eğer 5 dakika içerisinde diş hekimine gitme imkânı varsa, izlenmesi gereken ilk yol budur. Ama genelde 5 dakika içerisinde diş hekime gitmek, diş hekiminin hemen müdahale etmesi maalesef pek mümkün değildir.

Peki, o zaman ne yapılmalıdır?

Soket dışına çıkan dişin tedavisinin başarısını etkileyen ikinci faktör dişin, diş hekimine gidinceye kadar uygun ortamda saklanmasıdır.

Yerinden Çıkan Diş Nerede Muhafaza Edilir


Dişin 15 dakikadan fazla kuru ortamda saklanması tedaviyi imkânsız hale getirir. Dişin ev ortamında saklanabileceği en ideal sıvı süttür. Diş yerinden çıktıktan sonra hızlı bir şekilde bir kabın içerisine konularak, dişin tamamı içinde kalacak şekilde kaba süt konulmalıdır.

disin-yerine-yerlestirilmesi
Dişin yerine yerleştirilmesi
Diş süt içinde muhafaza edildiğinde, etrafındaki bağlar 6 saat kadar canlılığını korur. Ancak tedavinin başarı için erken müdahale edilmesi önemlidir. İlk 30 dakika içerisinde diş tekrar yerine yerleştirilebilirse tedavinin başarı oranı %90’lara ulaşmaktadır. 60 dakikada %50, 90 dakikada %25, 2 saatten sonra ise başarı oranı %20’nin altına inmektedir.

Diş Yerine Yerleştirildikten Sonra Neler Yapılır?


disin-splintlenmesi
Yerinden çıkan dişin splint ile sabitlenmesi
Diş hekimi, dişi sokete yerleştirdikten sonra hareket etmesini önlemek için yanlardaki sağlam dişlerden destek alarak dişi sabitler. Bu işleme splintleme denir. Diş sabitlendikten sonra geçici kanal tedavisi yapılır ve 3.hafta, 6.hafta, 3.ay, 6.ay da hem ağız içinde hem de röntgen ile kontrol edilir. İyileşme sağlandıysa daimi kanal tedavisi yapılarak tedavi tamamlanır.

Dişin Kırılmasında Ne Yapmak Gerekir


Dişlerin ağız içinde görünen, kuron olarak adlandırdığımız kısmında bir kırık meydana geldiyse izlenecek yol yine vakit kaybetmeden diş hekimine gitmek olacaktır. Kırık parça muhafaza edilmelidir. Çünkü kırık parça ağız içinde kalan parçaya adapte edilerek dişin tedavi yapılabilir. Bu şekilde yapılacak tedavi doğal görüntüyü koruyacağı için en ideal yöntemdir.

disin-kirilmasi
Kuronunda kırık bulunan diş
Kırık hattı dişin pulpasına yani sinire kadar uzanıyorsa o zaman dişe kanal tedavisi uygulamak gerekecektir. Kanal tedavisinden sonra kırık parça dişe adapte edilir.

Kırık parça adapte edilmeye uygun değilse veya kaybolmuşsa kompozit (beyaz) dolguyla estetik bir görüntü verilerek dişin tedavisi yapılabilir.

Kırık Dişin Dolgusu İçin 18 Yaşına Kadar Beklenmeli mi?


18 yaş altı dönem büyüme ve gelişmenin en hızlı olduğu dönemdir. Bu süreçte dişlerde gelişme döneminde olduğu için boyutsal değişiklikler meydana gelir. Buda yapılacak bir dolgunun çok uzun ömürlü olmamasına neden olur.

Peki, o zaman 18 yaşına kadar beklenmeli midir?

dis-kirilmasinda-ne-yapilmali
Ön bölge diş kırığı estetik açıdan sıkıntılı bir görüntü oluşturur
Bu durumu, çocuk psikolojisi üzerinden değerlendirmek gerekir. Özellikle ergenlik döneminde dış görünüşe önem veren, arkadaşlarının tepkilerinden çok fazla etkilenen bir gencin ön dişindeki bir kırık, psikolojik gelişimini olumsuz yönde etkileyecektir. Yapılan araştırmalarda bu gerçeği açıkça ortaya koymaktadır.

Çocuğun psikolojik gelişimi için kırık dişin dolgusu mutlaka yapılmalıdır. Bu durum 1-3 yılda bir dolgu yenilemenize neden olacak, maliyet olarak da artı bir yük oluşturacaktır. Ancak çocuğun sağlıklı bir birey olarak gelişimi için önemi tartışılmazdır.

Bu makalede anlattığımız bütün kriterler yetişkinler için de geçerlidir. Dişin yerinden çıkması veya dişin kırılması durumunda benzer yol haritası izlenir.





Hiç yorum yok:

Yorum Gönder